День: 10 марта 2020

Մեզ անհրաժեշտ է՝ թասով ջուր, մոմ և ապակյա գլան: Վառեցինք մոմը, դրեցինք ջրի վրա, հետո շուռ տվեցինք ապակյա գլանը մոմի վրա, մի քանի վարկյանից հետո մոմը հանգեց և ջուրը բարձրացավ գլանի 1/5-որ մասը:

Ինչ է դա նշանակու՞մ՝: Նշանակում է, որ ինչքան թթվածին կար գլանի մեջ:

____________________________________________________________________________________________

Օդի  բաղադրությունը`   

 1/5 –ը կամ  21%  Թթվածին (O₂)

  4/5-ը  կամ  78%  Ազոտ (N₂)

____________________________________________________________________________________________

Ո՞ր քիմիական տարրերն են ստացել իրենց անվանումները ըստ աշխարհամասերի:

Եվրոպիում-Eu,Ամերիցիում-Am:

Թվարկեք այն տարրերը, որոնք իրենց անվանումները ստացել են ըստ երկրների անվամբ:

Գերմանիում-Ge, Ռութենյում-Ru, Գալիում-Ga, Պոլոնիում-Po, Կալիֆոռնիում-Cf:

Ո՞ր տարրերի անվանումների մեջ են մտնում գետերի անուներ:

Ռենիում-Re

Գտեք այն քիմիական տարրի անվանումը,որի մեջ ,եթե փոխեք առաջին տառը , ապա կստանաք նեղուցի անունը , որը գտնվում է Եվրոպայի և Ասիայի միջև:

Ejercicio 1. Գրեք որ դեմքին է վերաբերվում բայը (yo, tú, él, ella, usted, nosotros, vosotros, ellos, ellas, ustedes)

1. hablamos-nosotros
2. canta-el
3. bailas-tu
4. escriben-ellis
5. nado-yo
6. coméis-as
7. lee-el
8. preguntan-ellas

Ես խոսում եմ
Նա երգում է
Մենք պարում ենք
Նրանք լողում են:
Դու հարցնում եմ ես:
Դուք ցատկում եք:
Մենք ուտում ենք
Ես չեմ վազում, ես քայլում եմ:
Նրանք նկարում են:
Դու ուտում ես:
Նա նվագում է կիթառ:
Դուք ներկում եք:

Ես խոսում եմ — hablar — yo hablo

Նա երգում է — cantar — el canta

Մենք պարում ենք — bailar — nosotros bailamos

Estoy hablando

El canta

Nosotros bailamos

Ellos nadan

Me preguntas

Saltas Comemos

No estoy corriendo

estoy caminando

Ellos pintan

Tu comes

El toca

la guitarra

Tu pintas

Սնդդի դերը և նշանակությունը,

սննդամթերքի կալորիաներ

https://kristinesahakyants.wordpress.com/2013/09/18/%D5%BD%D5%B6%D5%B6%D5%A4%D5%A1%D5%B4%D5%A9%D5%A5%D6%80%D6%84%D5%AB-%D5%AF%D5%A1%D5%AC%D5%B8%D6%80%D5%AB%D5%A1%D5%B6%D5%A5%D6%80/

Օգնտագործվող սնունդի քանակը և կազմը կախված է.

Տարիքից, սեռից, մասնագիտության, կլիմա,

—  սննդակարգի կանոնները

https://kristinesahakyants.wordpress.com/2014/02/27/%D5%BD%D5%B6%D5%B6%D5%A4%D5%A1%D5%AF%D5%A1%D6%80%D5%A3/

____________________________________________________________________________________________

Առաջադրանք

1. դիցուկ. օրվա ձեր ծախսը կազմում է 2500 կկալ. օգտագործելով  բլոգում դրված սննդամթերքի կալորիաներ նյութի աղյուսակը  կազմեք մի ճաշացանկ,որի էներգետիկ արժեք բավարարի ձեր օրեկան պահանջին; Համեմատեք ձեր օրեկան սննդացանկի հետ ինչ հետևություններ կարող եք անել, բավարար թե ավել է ձեր սննդացանկը
2. չափեք ձեր հասակը և քաշը, համաձայն նորմալ քաշ նյութում տրված բանաձևի հաշվեք ձեր հասակ քաշ հարաբերությունը. արեք հետևություն
3. ինչ սննդային անառողջ սովորություններ ունի ժամանակակից մարդը, դուք ,
4. թվարկեք   ուսումնական ճամփորդությունների ժամանակ թույլատրելի և ոչ ցանկալի մթերքների ցանկը

նյութը տեղադրեք ձեր բլոգում

Ge Գերմանիում 14 4 72.630(8) 5.323 1211.40 3106 0.32 2 He Հելիում 18 1 4.002602(2) 0.0001785 0.95 4.22 5.193 Lv Լիվերմորիում 16 7 293 12.9 708.5 1085 Կալիֆորնիում 7 251 15.1 1173 1743 Es Էյնշտեյնիում 7 252 8.84 1133 1269

1774 թվականին ֆրանսիացի գիտնական Անտուան Լավուազիեն փորձով բացահայտել է, որ օդի ծավալի մոտ 1/5 մասը (21%)  թթվածինն է, իսկ մոտ 4/5 մասը (78%) ` ազոտ և այլ գազեր:  Նա առաջարկել է նաև օդի հիմնական բաղադրիչ մասերի անվանումները:Օդն ունի հաստատուն բաղադրություն, որը պահպանվում է բնական փոխանակության ճանապարհով:Ներկայացնենք չոր օդի բաղադրությունները՝ բաղադրամասերի միջին քանակությունները` ծավալային տոկոսներով.

Բացի նշված գազերից, օդը պարունակում է նաև ոչ հաստատուն բաղադրամասեր՝ ածխածնի (IV) օքսիդ՝ 0,03%, ջրային գոլորշիներ և գազային այլ խառնուրդներ:Թթվածնի մասնակցությամբ քիմիական ռեակցիաները հիմնականում ընթանում են օդում, այլ ոչ մաքուր թթվածնում: Օդում թթվածնի զանգվածային բաժինը մոտ 23%  է՝ ըստ զանգվածի: Օդը կանխում է երկրի մակերևույթի գերտաքացումն արևից և միաժամանակ՝ պահպանում վերջինիս ջերմությունը տարածության մեջ ցրվելուց:Առանց օդի գրեթե ոչ մի կենդանի օրգանիղզմ չի կարող գոյություն ունենալ :

Այս հիվանդության հարուցիչը Enterobius vermicularis -ը, դասվում է կլոր որդերի շարքին, երկսեռ մակաբույծ է, էգերն ունեն 9-12 մմ երկարություն, իսկ արուները՝ 3-4մմ։ 

Ինչպես գրում է doctors.am-ը, չնայած այս հիվանդությունը դասվում է գեոհելմինթների կարգին, սակայն ոչ մի առնչություն չունի հողի հետ, քանի որ սրատուտի ձվերն ապրում են մարդու մարմնի վրա (հետանցքի շուրջը)։ Այլ կերպ ասած տնային մակաբույծ է։ Այս հելմինթոզը տարածված է ամենուրեք։ Աշխարհում տարեկան վարակվում է ավելի քան 250 մլն. մարդ։

Վարակի աղբյուրը

Համարվում է միայն վարակված մարդը։ Մարդը վարակվում է այն ժամանակ, երբ կուլ է տալիս հասուն ձուն, որի մեջ արդեն կան հելմինթի թրթուրներ։ Ատամոքսահյութի ազդեցության ներքո ձվի թաղանթը տարրալուծվում է և թրթուրը, անցնելով 12-մատնյա աղիքով, հիմնավորվում է բարակ աղիքների ստորին և հաստ աղիքի վերին հատվածներում։ 14-15 օր հետո թրթուրները վերածվում են հասուն ձևերի՝ արական և իգական, հիմնականում ախտահարում են կույր աղիքը։ 
Բեղմնավորվելուց հետո էգերը աղիքների կծկման հետևանքով իջնում են ցած մինչև ուղիղ աղիքը, որից հետո ակտիվ շարժումների շնորհիվ դուրս է գալիս հաստ աղիքից՝ դեպի հետանցք ու ձվադրում է կատարում այդ շրջանում։ 4-6 ժամվա ընթացքում ձվերը հասունանում են դառնում ինվազիոն ձվեր։ Ձվադրումից հետո էգերը ոչնչանում են։ 

Այս ամբողջ ցիկլը տևում է 3-4 շաբաթ։ Յուրաքանչյուր մակաբույծ միանգամից դնում է 5 000 -ից մինչև 17 000 ձու։

Հիվանդության հիմնական նշանը հետանցքի շրջանի քորն է, որից կարող են առաջանալ ճաքեր։ Այդ ճաքերի մեջ կարող է թափանցել երկրորդային ինֆեկցիա ու առաջացնել բարդություններ էկզեմա, պրոկտիտ, պարապրոկտիտ և այլն։ Սրատուտները մարդու օրգանիզմում առաջացնում են մեխանիկական, ալերգիկ, թունավոր ազդեցություններ, զանազան ախտաբանական երևույթներ։ էնտերոբիոզին մշտապես ուղեկցում են դիզբակտերիոզի երևույթները։ Երեխաների մոտ (աղջիկների) այս մակաբույծը կարող է տեղափոխվել դեպի հեշտոց՝ առաջացնելով վուլվիտ, վուլվովագինիտ։ 

Պայքարը և մեխանիզմները

Հիվանդ մարդկանց անհրաժեշտ է հայտնաբերել, մեկուսացնել, բուժել և կանխարգելել կրկնավարակումների հնարավորությունը։ Հիվանդության կլինիկական նշաններն այնքան ակնառու են, որ հարկ չի լինում լաբորատոր քննությամբ հաստատել։ Բուժման համար օգտագործվում է հակաճիճվային դեղամիջոցներ, օրինակ՝ մեբենդազոլ, ալբենդազոլ։ Ռեինվազիայից(ինվազիո՝ հարձակում, ներխուժում) խուսափելու համար անհրաժեշտ է բուժումը կրկնել 2-4 շաբաթ հետո: 

Նախադպրոցական տարիքի և մինչև 1-4 դասարանների երեխաներին տարեկան մեկ անգամ ենթարկում են զանգվածային քննության, որից հետո դրական պատասխան ունեցողներին դեհելմինիզացիայի են ենթարկում։ Խիստ ուշադրություն է դարձվում անհատական հիգիենայի կանոնների պահպանմանը։ Անկողնային պարագաները անհրաժեշտ է եռացնել և տաք արդուկով չորացնել։ Երեխաներին հագցնում են այնպիսի վարտիք, որ հնարավոր չլինի ներսից քորել հետանցքը։ Զուգարանից օգտվելուց հետո խորհուրդ է տրվում հետանցքը լվալ օճառով և ջրով։ Որոշակի (սկոլեքս) անցնում է աղիքներ ու կպչում է նրանց պատին։ Աղիքի պատի լորձաթաղանթին կպչելուց հետո սկսում է զարգանալ։ Առաջացնում են սեգմենտներ, հետո՝ հասուն սեգմնենտներ, որոնք բեղմնավորվելուց հետո լցվում են ձվերով և կղանքի հետ միասին արտազատվում են արտաքին աշխարհ։ 

Մի ժամանակ այն կարծիքը գոյություն ուներ, որ մարդու օրգանիզմում լինում է միայն մեկ մակաբույծ (այստեղից էլ՝ солетер անունը соло բառից առաջացած, որը նշանակում է միայնակ), սակայն հետագա ուսումնասիրությունները ցույց տվեցին, որ այս կարծիքն անընդունելի է։ Վարակվածների մոտ հիվանդությունը տարբեր ընթացք է ունենում՝ սկսած կլինիկական նշանների բացակայությունից, վերջացրած վառ արտահայտված հիվանդության նշանները (ցավեր որովայնում, փսխում, աղիքային խանգարումներ, ախորժակի բացակայություն կամ ընդհակառակը և այլն)։ Վարակված մարդիկ օրական կարող են արտազատել 6-8 սեգմենտ, որոնցից յուրաքանչյուրի մեջ լինում է 140-175 հազար ձվիկ։

Փոխանցման մեխանիզմները

Վարակված մարդը կղանքի հետ միասին արտաքին աշխարհ է արտազատում սեգմենտները և ախտահարում խոտը, ջուրը, սննդային թափոնները։ Դրանք դառնում են խոշոր եղջերավոր կենդանիների կերակուր և վարակում են այս հիվանդությամբ։ Ձուն (օնկոսֆերան) անցնում է կենդանու ստամոքս, թթվի ազդեցությամբ թաղանթը տարրալուծվում է, և թրթուրը աղեստամոքսային տրակտից օգուտ է տալիս, երբ քնելուց առաջ վարակվածներին հոգնա են կատարում։ 
Եթե բծախնդրորեն կատարվեն վերը նշված սանիտարահիգիենիկ միջոցառումները, սրատուտից կարելի է ազատվել առանց դեղամիջոցներ ընդունելու։