Рубрика: Ֆիզիկա

Ինչու՞ ծառերը չեն հասնում մինչև երկինք

Հայտնի է որ ծառի բարձրությունը կախված է նրա տեսակից, տարիքից, հողի բնությունից, կլիմայական պայմաններից և այլն: Ամենաբարձր ծառերը էվկալիպտներն են, որոնց բարձրությունը հասնում է մինչև հարյուր մետրի: Բայց դրանից ավելի ոչ միծառ չի աճում, քանի որ չի դիմանա սեփական ծանրությանը: Կատարենք մի այսպիսի հաշվարկ: Սկսբում հավենք թե որքան է ճնշումը, որը գործադրում է օրինակ՝ 50 մետր բարձրությամբ ծառ իր հիմքի վրա: Այդ ճնշումը կարելի է հաշվել p = F/S բանաձևով, որտեղ S — ը ծառի բնի լայնական հատույթի մակերեսն է բնի հիմքի մոտ, իսկ F — ը ծառի կշիռը. F = mg (m — ը ծառի զանգվածն է, g — ն՝ միավոր զանգվածով մարմնի վրա ծանրության ազդող ուժը. g ≈ 10Ն կգ) Հետևաբար՝ ճնշումը կարելի է ներկայացնել p = mg/S բանաձևով: Մյուս կողմից՝ մարմնի նյութի խտության p = m/V բանաձևից ունենք ՝ m = pV , որտեղ V  — ն ծառի ծավալն է:

Ֆիզիկոսները կատակում են

Рубрика: Ֆիզիկա

11.05-15.05

էջ104-ի «Հարցեր և առաջադրանքներ»

  1. Արկղի մեջ լցված չոր ավազի վրա սեղանիկը այնպես դնենք , որ ոտքերը վերև թեքված լինեն։ Հետո սեղանիկի վրա դնենք մի կշռաքար։ Կտեսնենք, որ սեղանիկը չի խրվում ավազի մեջ։ Իսկ եթե նույն սեղնիկը դնենք չոր ավազի վրա, բայց հակառակ ձևով ու դնենք նույն կշռաքարը, կտեսնենք, որ այն խրվում է ավազի մեջ։
  • ճնշման ուժը՝ Պա-ն կամ p-ն
  • Առաջինում։

2․ Ո՞ր ֆիզիկական մեծությունն է կոչվում ճնշում։ Գրեք ճնշումը սահմանող բանաձևը։

Ճնշումը բնությագրում է երու հպվող մարմինների փոխազդեցությունը և հավասար է հպման մակերևույթին ուղղահայաց ազդող ուժի հարաբերությանը մարմինների հպան մակերևույթի մակերեսին։

Եթե ճնշումը նշանակենք p, մակերևույթի մակերեսը` S, իսկ ճնշման ուժը` F, ապա սահմանման համաձայն.

p = F/S

3․ Ի՞նչ ֆիզիկական իմաստ ունի ճնշումը։

Բազմաթիվ դիտումները և փորձերը ցույց են տալիս, որ մարմնի վրա ուժի ազդեցության արդյունքը կախված է ոչ միայն նրա մակերևույթին ազդող ուժի մեծությունից, այլև այն մակերևույթի  մակերեսից, որի վրա ազդում է ուժը, իսկ ավելի ճիշտ` ճնշման ուժի և այդ մակերեսի հարաբերությունից:

4․ Որոնք են ճնշման միավորները

Ի պատիվ ֆրանսիացի գիտնական Պասկալի՝ այդ միավորը կոչվում է պասկալ

1 Պա = 1ամբողջ Ն/մ2

Գործածվում են նաև ճնշումը չափելու այլ միավորներ՝ հեկտոպասկալ (հՊա), կիլոպասկալ (կՊա) և մեգապասկալ (ՄՊա).
1 հՊա = 100 Պա, 1 կՊա = 1000 Պա, 1 ՄՊա = 1000000 Պա

Рубрика: Ֆիզիկա

11.05-15.05

Թեման.Ճնշման ուժ և ճնշում:Գազի ճնշում

1.Որ ֆիզիկական մեծությունն է կոչվում ճնշում:

Այն ֆիզիկական մեծությունը, որը հավասար է մակերևույթին ուղղահայաց ազդող ուժի հարաբերությանը այդ մակերևույթի մակերեսին, կոչվում է ճնշում:

2.Գրել ճնշումը սահմանող բանաձևը:

Եթե ճնշումը նշանակենք p, մակերևույթի մակերեսը` S, իսկ ճնշման ուժը` F, ապա սահմանման համաձայն.
P=FS

3.Որոնք են ճնշման միավորները

Քանի որ միավորների ՄՀ -ում ուժն արտահայտվում է նյուտոններով, իսկ մակերեսը՝ քառակուսի մետրերով, ապա ճնշման միավորը կլինի  1 ամբողջ Ն/մ2 -ը:

Դա այն ճնշումն է, որն առաջացնում է 1 Ն ճնշման ուժ  1 մ² մակերեսով մակերևույթի վրա ազդելիս:

Ի պատիվ ֆրանսիացի գիտնական Պասկալի՝ այդ միավորը կոչվում է պասկալ

1 Պա = 1ամբողջ Ն/մ2

Գործածվում են նաև ճնշումը չափելու այլ միավորներ՝ հեկտոպասկալ (հՊա), կիլոպասկալ (կՊա) և մեգապասկալ (ՄՊա).
1 հՊա = 100 Պա, 1 կՊա = 1000 Պա, 1 ՄՊա = 1000000 Պա

4.Ինչով է պայմանավորված գազի <<ինքնակամ >> ընդարձակումը:

Այն պայմանավորված է արտաքին խոչնդոտների վերացման հետ։

5.Որոնք են գազը բնութագրող մեծությունները:

Գազը բնութագրող մեծություններն են  գազի ծավալը`V,զանգվածը`m, ջերմաստիճ. `t

6. Բացատրեք գազում ճնշումը  ինչպես է փոփոխվում ,գազը բնութագրող մեծություններից կախված:

Գազի գտնվող տարածքը եթե մեծանում է, ճնշումը նվազում է, իսկ եթե տարածքը փոքրանում է, ճնշումը ավելանում է:

7. Ինչու են գազերը ճնշում գործադրում անոթի պատերին

Գազերը ճնշում են գործադրում անոթի պատերին, որովհետև գազի մոլեկուլները, բացի իրար բախվելուց, ստիպված բախվում են նաև անոթի պատերին։ Դրա հետևանքով գազը ճնշում է գործադրում անոթի պատերին։

Рубрика: Կենսաբանություն

Մայիս 11-14

Օրգանիզմների կենսագործունեությունը

Հարցեր.

1. Ինչո՞վ է պայմանավորված օրգանիզմի ամբողջականությունը։

Օրգանիզմի ամբողջականությունը պայմանավորված է ամեն մի օրգանի հետ, երբ ամեն մի օրգան կատարում է իր աշխատանքը:

2. Ի՞նչ տեղի կունենա, եթե կենդանին չստանա բավարար քանակությամբ սննդանյութ։

Կան կենդանիներ որոնք իրենց քանակությամբ սնունդից ուտում են ավելի շատ և ավելի քիչ: Կենդանիները ունեն տարբեր օրգանիզմներ և ամեն մեկը չէ որ կարող է դիմանալ սովածությանը: Այսինքն՝ կենդանուց է կախված իր սննդի քանակությունը: Նա կարող է մահանալ և կարող է օրերով սնունդ չստանալ, կամ ստանալ, բայց շատ քիչ քանակությամբ:

3. Ցողունի վնասվածքն ի՞նչ հետեւանք կարող է ունենալ բույսի կյանքում։

Ցողունն է բույսի գլխավոր օրգանը: Նա է օգնում նրան ստանալ բավարար հանքային աղեր և ջուր: Ցողունի օգնությամբ բույսը աճում է և զարգանում, իսկ եթե ցողունը կոտրվի կամ վնասվի՝ ծաղիկը կթոռոմի և կմահանա:

4.Ի՞նչ կլինի, եթե կենդանի օրգանիզմները դադարեն սնվել: Պատասխանը հիմ նավորե՛ք

Կան բույսեր, որոնց կյանքը կապված է տերևներից: Այդ բույսերի տերևները ունեն մարսողական հյութեր,  արտազատող գազեր, նաև  ֆոտոսինթեզին զուգնթացի օգնությամբ բույսի տերևների վրա նստած միջատներին վերացնում են:
Եթե տերևները վնասվեն, ապա կարող են աճել նոր տերևները, իսկ այն մույսերում, որտեղ միայն տերևներ են՝ այդ իրավիճակում կարող է բույսը թոռոմել և մահանալ: