Գործնական քերականություն հայոց լեզու 7  Էջ 54

Ինչո՞ւ են նախադասության մեջ հնչերանգով արտահայտվող, բայց սովորաբար չդրվող
շեշտը կոչում «տրամաբանական շեշտ»:

Տրամաբանական շեշտը կարևոր դեր ունի ճիշտ ընկալման համար, օրինակ՝ ես տուն գնացի, ես տուն գնացի և այլն, ուր նույն շարադասությամբ, բայց տարբեր առոգանությամբ արտահայտվել են երկու տարբեր երանգավորումով մտքեր։ շեշտադրությունը դրվում է ըստ ասելիքի տրաբանական շեշտադրության։

Տրամ-պինդ, հաստատուն:
Բան-խոսք:
Տրաբանական- 1. տրամաբանությանը հատուկ, վերաբերող, 2. խելացի բնական:

250. Յուրաքանչյուր հարցին պատասխանելիս նախադասության շարադասությունն ու
     տրամաբանական շեշտն այնպես փոխի՛ր, որ կարևորվի հարցական դերանվանը
     համապատասխանող բառը:
     Երկրապահները Սահարա անապատի տակ, չորս հարյուր քսան մետր խորության վրա
     պատահաբար ծով են հայտնաբերել: Որտե՞ղ են հայտնաբերել ծովը: Ծո՛վը պատահաբար հայտնաբերվել է Սահարա անապատի տակ, չորս հարյուր քսան մետր խորության վրա, երկրապահների կողմից։ Ովքե՞ր են հայտնաբերել ծովը: Երկրապահնե՛րն են պատահաբար Սահարա Անապատի տակ, չորս հարյուր քսան մետր խորության վրա հայտնաբերել ծովը։ Ինչպե՞ս են հայտնաբերել ծովը: Պատահաբա՛ր է հայտնաբերվել Սահարա անապատի տակ, չորս հարյուր քսան մետր խորության վրա գտնվող ծով՝ երկրապահների կողմից։ Ի՞նչ են հայտնաբերել գիտնականները: Գիտնականները պատահաբար ծո՛վ են հայտնաբերել Սահարա անապատի տակ, չորս հարյուր քսան մետր խորության վրա։
     Քաղցրահամ ջրի հսկայայան պաշարները անապատը ծաղկուն մարգագետինների կարող են վերածել: Ինչե՞րը կարող են մարգագետինների վերածել անապատը: Քաղցրահամ ջրի հսկայայան պաշարնե՛րը կարող են վերածել անապատը ծաղկուն մարգագետինների: Ի՞նչը կարող է մարգագետինների վերածել ջուրը: Անապա՛տը կարող է վերածվել ծաղկուն մարգագետնի, քաղցրահամ ջրի հսկայական պաշարների շնորհիվ։ Ջուրն ինչի՞ կարող է վերածել անապատը: Ծաղկուն մարգագետնի՛ կարող է վերածվել անապատը քաղցրահամ ջրի հսկայական պաշարների շնորհիվ։
251. Նախադասության բառերը, քանի ձևով հնարավոր է, վերադասավորի՛ր և
     տրամաբանական շեշտի տեղը փոխի՛ր, որ ամեն անգամ մի բան կարևորվի:
     Օրինակ`
     Ջրիմուռներն արմատների կարիք չունեն: Ջրիմուռնե՛րը չունեն արմատների կարիք: Արմատների՛ կարիք չունեն ջրիմուռները: Կարի՛ք չունեն ջրիմուռներն արմատների: Չունե՛ն ջրիմուռներն արմատների կարիք:
     Որսուրդությունը Տասկինների ընտանիքի ամենասիրելի զբաղմունքն է: Տասկինների ընտանիքի՛նն է որսորդությունն ամենասիրելի զբաղմունքը։ Որսորդությու՛նն է Տասկիների ընտանիքի ամենսիրելի զբաղմունքը։ Ամենասիրելի զբաղմուն՛քն է Տասկիների ընտանիքի համար որսորդությունը։
     Մեկ տոննա հացահատիկ ստանալու համար հազար տոննա ջուր է պահանջվում: Հազար տոննա ջու՛ր է պահանջվում մեկ տոննա հացահատիկ ստանալու համար։
     Հին Հունաստանում օլիմպիական խաղերի ժամանակ ատլետները մերկ էին հանդես
     գալիս: Ատլետները մե՛րկ էին հանդես գալիս Հին Հունաստանում օլիմպիական խաղերի ժամանակ։ Օլիմպիական խաղե՛րի ժամանակ էին ատլետները մերկ հանդես գալիս Հին Հունաստանում։ Հին Հունաստանու՛մ էին ատլետները մերկ հանդես գալիս օլիմպիական խաղերի ժամանակ։
252. Նախադասության բառերը, քանի ձևով հնարավոր է, վերադասավորի՛ր և
     տրամաբանական շեշտի տեղը փոխի՛ր, որ ամեն անգամ մի բան կարևորվի:
     Օրինակ`
     Մարաթոնյան դաշտից հաղթանակի լուրը տանող զինվորը առանց կանգ առնելու մինչև
     Աթենք վազել է: Մինչև Աթե՛նք է վազել Մարաթոնյան դաշտից հաղթանակի լուրը տանող զինվորը առանց կանգ առնելու։ Մարաթոնյան դաշտից հաղթանակի լու՛րն է զինվորը առանց կանգ առնելու տարել և մինչև Աթենք վազել է։
     Փրկարար շան վզին փոքրիկ ռադիոընդունիչ էր ամրացված: Փոքրիկ ռադիոընդունիչ եր ամրացված փրկարար շան վզին։ Փրկարար շան վզին էր փոքրիկ ռադիոընդունիչ ամրացված։
     Դանակով ծածկող փշերն ու լիանաները կտրում ու ճամփա էր բացում ետևից եկողների համար: Ետևից եկողների համար դանակով էր կտրում ծածկող փշերն ու լիանաները ու ճամփա էր բացում ։ Ծածկող փշերն ու լիանաներն էր դանակով կտրում ու ճամփա բացում ետևից եկողների համար։ Նա աղմկոտ էր շնչում, բայց անաղմուկ ոտքերը դնում էր փափուկ խոտի վրա: Փափուկ խոտի վրա էր անաղմուկ դնում ոտքերը, բայց նա աղմկոտ էր շնչում։ Անաղմուկ էր դնում ոտքերը փափուկ խոտի վրա, բայց նա աղմկոտ էր շնչում։ Շատ հեշտ էր բարձրանում, կարծես հարթ քայլում էր ճանապարհով: Կարծես հարթ քայլում էր ճանապարհով, շատ հեշտ էր բարձրանում։ Ճանապարհով կարծես հարթ էր քայլում, շատ հեշտ էր բարձրանում։ Բարձրանում էր շատ հեշտ, կարծես հարթ քայլում էր ճանապարհով։ Շատ լավ խոտերը բույնը քողարկում էին: Բույնը շատ լավ էին քողարկում խոտերը։ Խոտերը շատ լավ էին քողարկում բույնը։ Շատ լավ էին խոտերը քողարկում բույնը։Քողարկում էին բույնը խոտերը շատ լավ։

253. Նախադասության մեջ շարադասության սխալ կա. ուղղի՛ր:
     Որոշակիորեն արահետը ձգվեց բլուրն ի վեր, ու հասկացա, որ հասել ենք բլրի ստորոտին: Արահետը որոշակիորեն ձգվեց բլուրն ի վեր, ու հասկացա, որ հասել ենք բլրի ստորոտին:
     Դանակով ծակծկող փշերն ու լիանաները կտրում էր ու ճամփա բացում ետրից եկողների
     համար: Ծակծկող փշերն ու լիանաները դանակով կտրում ու ճամփա էր բացում ետրից եկողների համար:
     Նա աղմկոտ էր շնչում, բայց անաղմուկ ոտքերը դնում էր փափուկ խոտի վրա: Նա աղմկոտ էր շնչում, բայց ոտքերը անաղմուկ էր դնում փափուկ խոտի վրա:
     Շատ հեշտ էր բարձրանում, կարծես հարթ քայլում էր ճանապարհով: Շատ հեշտ էր բարձրանում, կարծես քայլում էր հարթ ճանապարհով:
     Շատ լավ խոտերի բույնը քողարկում էին: Շատ լավ քողարկում էին խոտերի բույնը:

1. Ի՞նչ դեր ունի տրանսպորտը ժամանակակից տնտեսության համար:

Տրանսպորտը մարդկային գործունեության և երկրի տնտեսության կարևորագույն ոլորտներից մեկն է, քաղաքակրթության անբաժանելի ուղեկիցը։ Տրանսպորտային համակարգը պետության այն եզակի բնագավառներից մեկն է, առանց որի հնարավոր չէ պատկերացնել տնտեսության որևէ այլ բնագավառի բնականոն գործունեությունը։ Այն կապում է նյութական արտադրության և
վերարտադրության տարրերը` արտադրություն, բաշխում, փոխանակում և սպառում:
Տնտեսության հետագա զարգացումն անհնար է պատկերացնել առանց պատշաճ կերպով կազմակերպվող տրանսպորտային սպասարկման, որտեղ հասարակական
տրանսպորտն ունի իր ուրույն դերը։ Նրա հստակ գործունեությունից և հուսալիությունից էապես կախված է տնտեսության բոլոր ճյուղերի, մարդկային գործունեության
բոլոր ոլորտների աշխատանքի անընդհատությունը, պարբերականությունն ու արդյունավետ կազմակերպումը։

2․Բացատրել հետևյալ հասկացությունները. բեռնաշրջանառություն, ուղևորաշրջանառություն

Ուղևորաշրջանառությունն ու բեռնաշրջանառությունը համապատասխանաբար որևէ տարածքում տեղափոխված ուղևորների քանակի կամ բեռների զանգվածի և դրանց տեղափոխման միջին հեռավորության արտադրյալն են: Ուղևորաշրջանառության չափման միավորն է մարդ*կմ, իսկ բեռնաշրջանառությանը՝ տ*կմ:

Բեռնաշրջանառությունը որևէ բեռի տեղափոխումն է, որը իրականացվում է տարբեր փոխադրամիջոցներով:

Ուղևորաշրջանառությունը մարդկանց տեղափոխումն է, որը իրականացվում է տարբեր փոխադրամիջոցներով:

1. ՀՀ համար տրանսպորտի որ տեսակներն են ավելի կարևոր: Ինչու՞ Քանի որ Հայաստանը չունի ծով, այդ պատճառով հնարավոր տեսակներն են օդային և ցամաքային տրանսպորտները: Օրինակ՝ ավտոմեքենաները, ավտոբուսները, բեռնատարները, ինքնաթիռները: Տրանսպորտը մեծ նշանակություն ունի, քանի որ թույլ է տալիս զբաղվել առևտրով, ինչը կարևոր է քաղաքակրթության զարգացման համար։ Հայաստանը փակ սահմաններ ունի երկու հարեւանների հետ , ելք չունի դեպի ծով եւ հայ գործարարները, բեռնափոխադրման առումով, բազմաթիվ խնդիրների են բախվում:  Կարեւոր է Հայսատնի օդային կապի զարգացումը աշխարհի հետ, բայց առաջնային պետք է զարգացնել երաթուղային տրանսպորտը:

5.Կրկնողության համար առաջադրանքներ:

Դասագրքից՝  593, 594, 595

593.

ա)3a^2b^3c*6a^3bc^2=18a^5b^4c^3

բ)7b^4e^2*14b^2c^5e=98c^9e^3b^2

գ)8c^2e^3k*12c^2ek=96c^4e^4k^2

դ)(-16)e^2k^4p^3*8e^2k^3p=-8e^4k^7p^4

ե)(-14)a^3bc^2*4ab^2c^2=-10a^4b^3c^4

զ)7k^2p^2x^3*(-23)k^2p^4x^2=-16k^4p^6x^5

է)2/3p^3x^3y^2*2. 1/2pxy^2=10/6p^4x^4y^4

ը)(-4/7)ace^2*1. 1/6a^2c^2e^2=24/42a^3c^3e^4

թ)(-2. 1/5)ae^2k^2*(-1. 9/11)a^2ek=a^3e^3k^3

ժ)(-1. 1/4) a^3kp^2*8/5ak^2p=40/20a^4k^3p^3

594.

ա)2a^2b*7a^3b=14a^5b^2

բ)14a^2c^3*3a^4c^2=42a^6c^5

գ) 5bc³ ·  17b³c⁴ = 85b⁴c⁷

դ)8a^2e^7*11a^3c^2=88a^5e^9

595.

ա)4ab^2+12ab^2+(5)ab^2=11ab^2

բ)12a^2b^2+7a^2b^2+(-18)a^2b^2=a^2b^2

գ)15b^2c^4+5a^2b^2+2b^2c^4=22b^2c^4

դ)13c^2e^3+(-13)c^2e^3=0

5. Լուծիր:

ա/ Գտնել արտահայտության արժեքը. 

3. 38/15 x 9/13-  27.7/15 x 9/13

Պատ՝   352/35-1836/35=-1484/35

Առաջադրանքներ:

1)5; 2; 3; −8; 7 թվերից որո՞նք են հանդիսանում  7x + 56 =0 հավասարման արմատ:

Պատ՝ 7.(-8)+56=0

2)Հորինիր այնպիսի գծային հավասարում, որի  արմատը լինի 2:

Պատ՝ -1x+3=1

3)Նշիր  13x+32-4x=41 հավասարման 

1.         աջ մասում գրված անդամները

Պատ՝ 41

1.         ձախ մասում գրված անդամը

Պատ՝  13x+32-4x

1.         կատարիր նման անդամների միացում  աջ և փախ կողմերում: 

4)Գտիր հավասարման արմատը:

1.         x+4=8

Պատ՝ 8-4=4

1.         x+16=20

Պատ՝ 20-16=4

1.         x-15=30

Պատ՝ 30+15=45

1.         x-½=0

Պատ՝ 0+1/2=1/2

1.         2x+480=500

Պատ՝500-480=20 20:2=10

1.       3x+x+4x+6x-4x= 80

Պատ՝ 10x=80   80:8=10

1.         25-14x+16x=40-x

25-14x+16x=40-x

-14x+16x+x  = 40-25

3x= 15

x=15:3

x=5

1.     5x=0

Պատ՝5×0=0

1.         15x=30

Պատ՝30:15=2

1.         25x-15x-48=12

25x-15x-48=12

10x=12+48

10x=60

x=6

5) Առաջադրանքներ կրկնողության համար.

Հաշվեք  հարմար եղանակով ՝ առանց հաշվիչ օգտագործելու.

ա) 68 x 48 + 68x 52

 բ) 59 x 37 + 59 x 63;

գ) 87 x 29 + 87 x71;

 դ) 17 x 73 − 63 x 17;

ե) 382 x 500 − 400 x 382;

 զ) 756 x350 + 756 x 650;

է) 352 x 18 ։ 9;

ը) 748 x 36 ։ 18;

թ) 126 x 96 ։ 32;

ժ) 172 x 256 ։ 128

Առաջադրանքներ:

1. Ճի՞շտ է, որ -3 այս հավասարումների արմատն է:

ա) x+3=0

-3+3=0այո

բ) x-3=0

-3-3=0 ոչ

գ) x+0=-3

-3+0=-3այո

դ) -x-3=0

3-3=0այո

2. Լուծիր առաջին աստիճանի հավասարումները:

ա)x-16=0

x=0+16

x=16

բ)4x+4=0

4x=-4

x=-4:4

x=-1

գ)-55x=0

x=0:(-55)

x=0

դ) x-½=0

x=1/2

ե)100x-200=0

100x=200

x=200:100

x=2

զ)901x-9010=0

901x=0+9010

901x=9010

x=9010:901

x=10

3. Լուծիր գծային հավասարումները՝

ա)25x+25x=50

50x      = 50

x=50:50

x=1

բ)x+x+45x+3x=150+50

50x=200

x=200:50

x=4

գ)10x+89-x= 8x+97

10x-x-8x          =97-89

x=8

դ)2(x+5)+3(x-4)=4x

2x+10+3x-12=4x

2x+3x-4x   =12-10

x=2

4.Գտիր հավասարման արմատը:

ա) 7x + 2 − 3x + 10 = 0;

7x-3x=-10-2

4x=-12

x=-12:4

x=-3

բ) 5x − 8 − (3x -8) = 0;

5x-2x=0-8-8

3x=0

X=0

գ) 3x − 1 − (2x + 5 − x) = 0;

3x-2x=0-1+5

x=4

դ) 1,52 +2,8x − (1,52 − 5,2x) = 0

2,8x-5,2x=0-1,52-1,52

-2,4x=0

x=0

Առաջադրանքներ դասագրքից, համար՝639-643(բոլոր համարների ա-դ ):

639)
ա) x-11=17
x=17+11
x=28
բ) 6+x=2
x=2-6
x=-4
գ) 12+x=-6
x=-6-12
x=-18
դ) x+13=5
x=5-13
x=-8640)
ա) x+2=1
x=1-2
x=-1
բ) x-3=2
x=2+3
x=5
գ) 2x=3
x=3:2
x=1.5
դ) 1/2x=4
x=4:1/2
x=4/1:1/2=4/1*2/1=8/1
x=8

641)
ա) x-5=6
x=6+5
x=11
բ) 5+x=3
x=3-5
x=-2
գ) x+7=7
x=7-7
x=0
դ) x-6=6
x=6-6
x=0

642)
ա) 3x+2x=10
5x=10
x=10:5
x=2
բ) 5x+x=6
6x=6
x=6:6
x=1
գ) 4x-3x=5
x=5
դ) 4x+2x-x=10
5x=10
x=10:5
x=2

643)
ա) 3x-x=8
2x=8
x=8:2
x=4
բ) 2x-3x+2=5
x=5
գ) 3x — 7 — 5x + 4x = 1
3x-5x+4x=1+7
2x=8
x=8:2
x=4
դ) 2y — 5 — 12y + 3 + 3y = 12
2y-12y+3y=12+5-3
-7y=14
y=14:(-7)
y=-2

Լրացուցիչ առաջադրանք.

Գ.Մխիթարյանի <<Գիտելիքների ստուգման առաջադրանքներ մաս I  >>-ից էջ39-ից

մինչև էջ 51

Տարբերակ 1

I. Մարմնի կշիռ է կոչվում այն ուժը, որով մարմինը (Երկրի ձգողության հետևանքով) ազդում է հենարանի կամ կախոցի վրա։

Պատ․ 1

II. Ծանրության ուժ է կոչվում այն ուժը, որով երկիրը ձգում է մարմնին։

Պատ․ 3

III. Առաձգականության ուժ է կոչվում այն ուժը, որով դեֆորմացված մարմինը ազդում է իրեն դեֆորմացնող մարմնի վրա։

Պատ․ 3

IV. Ծանրության ուժը տիեզերանավին պահում է ուղեծրի վրա։

Պատ. 3

V. Եթե շարժվող մարմնի վրա մեկ այլ մարմին չի ազդում, նրա արագությունը փոքրանում է։

Պատ. 1

Տարբերակ II

I.

F₁= ծանրության ուժ

II.

F₂=առաձգականության ուժ

III.

F₃=մարմնի կշիռ

IV.

Սեղանի վրա դրված կշռաքարի վրա ազդում են ծանրության ուժ և առաձգականության ուժը։ Այդ ուժերը մոդուլով հավասար են և ունեն հակառակ ուղղությունը։

Պատ. 3

V.

Մարմնին պահում է Երկրի մակերևույթի վրա ծանրության ուժը:

Պատ. 3

Տարբերակ III

I.

Քարը ընկնում է Երկրի վրա այն պատճառով, որովհետև նրա վրա ազդում է ծանրության ուժը։

Պատ. 3

II.

Սեղանի վրա դրված գրքի վրա սեղանի կողմից ազդում է առաձգականության ուժ։

Պատ. 2

III.

Սեղանի վրա դրված գիրքը սեղանի վրա ազդում է մարմնի կշիռով։

Պատ. 1

IV.

Զսպանակը նրանից կախված կշռաքարի ազդեցության հետևանքով ձգվել է։ Ձգվել է ծանրության ուժի շնորհիվ։

Պատ. 1

V.

Մարմինը չի կարող գտնվել շարժման մեջ, երբ նրա վրա ուրիշ մարմիններ չեն ազդում։

Պատ. 2

Տարբերակ IV

I.

Երկու հենարաններին դրված քանոնի վրա դրեցին կշռաքար, որի հետևանքով քանոնը ճկվեց։ Կշռաքարը քանոնի վրաազդեց ծանրության ուժով։

Պատ. 1

II.

Ձեռքից պոկված մարմինն ընկնում է գետնին։ Ծանրության ուժի շնորհիվ է ընկնում գետնին:

Պատ. 1

III.

Ուժը մարմնի շարժման պատճառն է։

Պատ. 1

IV.

Ծանրության ուժը կախված չէ մարմնի զանգվածից։

Պատ. 2

V.

Ձգողականության ուժը ազդում հենց մարմնի վրա, իսկ այդ մարմնի կշիռը ազդում է հենարանի կամ կախոցի վրա։

Պատ. 2

14. Ուժի միավորները

Ուժաչափ

Տարբերակ 1

I. Միջազգային համաձայնությամբ , որպես ուժի միավոր ընդունված է

Պատ․ 1

II. Ինչի՞ է հավասար 50կգ զանգված ունեցող մարմնի վրա ազդող ծանրության ուժը․

Պատ․ 1

III. Տրկտորի ռադիատորի (հովացման հարմարանք) մեջ լցրեցին 20 լ ջուր։ Որքանո՞վ մեծացավ տրակտորի կշիռը և զանգվածը․

Պատ․ 3

IV. Նկար 18-ում պատկերված է ուժաչափ, որից կախված է բեռ։ ինչքա՞ն է ուժաչափի բաժանման արժեքը․

Պատ․ 3

V. Ինչքան՞ է բեռի կշիռը․

Պատ․ 1

Տարբերակ 2

I. Նյուտոնը այն ուժն է, որը ․

Պառ․ 3

II. Ինչի՞ է հավասար 5կգ զանգված ունեցող մարմնի վրա ազդող ծանրության ուժը․

Պատ․ 4

III. Որքանո՞վ կմեծանա թերմոսի զանգվածը և կշիռը, եթե նրա մեջ 2լ ջուր լցնենք․

Պատ․ 1

IV. Նկար 19-ում պատկերված է ուժաչափ։ ինչքա՞ն է ուժաչափի սանդղակի ամենափոքր բաժանման արժեքը․

Պատ․ 3

V. Ի՞նչ ուժով է սեղմված ուժաչափի զսպանակը․

Պատ․ 3

Տարբերակ 3

I. 1 նյուտոնը մոտավորապես հավասար է  այն ծանրության ուժին, որը ազդում է ․․․․․․ զանգված ունեցող մարմնի վրա

Պատ․ 3

II. Մարմինը ունի 0,5 կգ զանգված։ ինչքա ՞ն  է այդ մարմնի կշիռը, եթե այն գտնվում է հորիզոնական հենարանի վրա՝ դադարի վիճակում

Պատ․ 2

III.Փողոցներ ջրոք մեքենայի բաքում ջուր կա։ Որքանով  կփոքրանա մեքենայի կշիռը և զանգվածը, եթե նա բաքից 200լ ջուր թափվի

Պատ․ 4

IV․ Նկար 20-ում պատկերված է ուժաչափ, որի ոգնությամբ չափում են չորսուի վրա ազդող ուժը։ Որոշեք ուժաչափի սանդղակի ամենափոքր բաժանման արժեքը

Պատ․ 3

V. Որքա՞ն է չորսուի վրա ազդող ուժը

Պատ․ 5

Տարբերակ 4

I. Ի՞նչ միավորներով է չափվում ուժը

Պատ. 1

II. Որքա՞ն է 500կգ զանգվածով մարմնի վրա ազդող ծանրության ուժը

Պատ․ 5

III. Ինչքանո՞վ կփոխվի մարդու զանգվածը և կշիռը, եթե նա խմի 0,2լ ջուր․

Պատ․ 4

IV.  նկար 21- ում պատկերված է ձեռքի ուժաչափ։ Ինչքա՞ն է ուժաչափի սանդղակի բաժանման արժեքը

Պատ․ 5

V. Ձեռքը ի՞նչ ուժով է սեղմում ուժաչաձի զսպանակը

Պատ․ 2

Սովորել Է..Ղազարյանի դասագրքից էջ75-ից մինչև էջ81,կատարել էջ81-ի հարցերը և առաջադրանքները:

1.Բերեք օրինակներ,երբ մարմնի վրա միաժամանակ ազդում է մի քանի ուժ։ Օրինակ թուղթը, երբ պատուհանից կցենք, ապա նրա վրա կազդեն և ծանրության ուժը և օդի դիմադրողականությունը:

2.Որ ուժն է կոչվում համազոր:

Այն ուժը, որ մարմնի վրա ունենում է նույն ազդեցություն, ինչ մի քանի ուժերը միասին ազդելիս, կոչվում է այդ ուժերի համազոր:

3.Ինչպես է ուղղված մի ուղով միևնույն կողմն ուղղված երկու ուժերի համազորը,և ինչպես է որոշվում նրա մոդուլը:

Նրանց համազորը ուժը ուղղված է նույն ուղղությամբ և որոշվում է այդ երկու թվերի մոդուլների գումարով:

4.Ինչպես է ուղղված մի ուղով հակառակ կողմեր ուղղված երկու ուժերի համազորը,և ինչպես է որոշվում նրա մոդուլը:

Նրանց համազորը ուժը ուղղված է հակառակ ուղղությամբ և որոշվում է այդ երկու թվերի մոդուլների հանումով:

5.ինչպես է շարժվում մարմինը նրա մի կետում կիրառված,մոուլով հավասար և հակառակ ուղղված երկու ուժերի ազդեցությամբ:

Նրա արագությունը չի փոփոխվում:

6. Որքան է A կետում կիրառված երկու ուժերի համազորի մոդուլը, և ինչպես է այն ուղղված:

Երկու ուժերի համազորը մոդուլով հավասար է |4Ն-2Ն |=2Ն, այն ուղղված է հակառակ ուղղությամբ:

7. Որքան է A կետում կիրառված երեք ուժերի համազորի մոդուլը, և ինչպես է այն ուղղված:

Երեք ուժերի համազորը մոդուլով հավասար է    | |2Ն+4Ն |-2Ն |=4Ն, այն ուղղված է հակառակ ուղղությամբ:

8. Մարմնի վրա նույն ուղղությամբ ազդում են 20Ն և 30Ն ուժեր: Պատկերեք այդ ուժերը, եթե դրանց համազորի մոդուլը ա.10ն, բ.50ն

9. Որոշ բարձրությունից ընկնող մարմնի վրա ազդում են ծանրության 50Ն և օդի դիմադրությունը 30Ն ուժերը: Ինչպես է ուղղված այդ ուժերի համազորը, և որքան է նրա մոդուլը:

Նրանց համազորի ուժը ուղղված է հակառակ ուղղությամբ և հավասար է |50Ն-30Ն|=20Ն

10. Որ դեպքում է միևնույն կետում կիրառված 4Ն և 3Ն ուժերի համազորըի մոդուլը հավասար կլինի ա.1Ն, բ.7Ն:

Ա. Երբ համազորի ուժը ուղղված է հակառ ուղղությամբ: Բ. Երբ համազորի ուժը ուղղված է նույն ուղղությամբ:

11. Գումարեք 7Ն և 1Ն ուժերը, եթե նրանց կազմած անկյուն ա.0^օ,բ.^o:Ա. |7Ն-1Ն|Բ. |7Ն+1Ն|

12.  Մարմնի վրա ազդում են մի ուղղով ուղղված 3Ն, 4Ն, 5Ն ուժեր: Կարող է արդյոք այդ ուժերի համազորի մոդուլը լինել 1,2,3,4,6,10,12,15 Ն:

Կարող է լինել 2,4,6,12:

Խորհրդավոր է այն ամենն, ինչ կապվում է Լեոնարդո Դա Վինչի անվան հետ: Նրա կյանքն ու գործունեությունը գերհագեցած էր գաղտնիքներով, որոնք չեն կարողանում բացահայտել մինչև օրս:

Իտալացի հայտնի նկարիչ, ճարտարապետ, գիտնական, ինժեներ, վերածննդի ժամանակաշրջանի ամենավառ ներկայացուցիչներից մեկը՝ Լեոնարդո Դա Վինչին, ծնվել է Վինչի քաղաքում՝ 1452թ.:  Միայն մի քանի տասնամյակ առաջ է պարզվել, որ Լեոնարդոյի մայրը հասարակ գեղջկուհի էր, հայրը՝ նոտար,  իսկ ինքը՝ Լեոնարդոն, կրթություն է ստացել տանը:  Նա հրաշալիորեն տիրապետում էր քնար նվագելու արվեստին և տառապում դիսլեքսիա հիվանդությամբ:

1479թ. լքելով Ֆլորենցիան՝ Լեոնարդոն սկսում է ճանապարհորդել Եվրոպայում, աշխատելով որպես ճարտարապետ, պաշտպանական շինությունների մասնագետ՝ սկսում է գործունեություն ծավալել որպես գեղանկարիչ:  Լեոնարդո դա Վինչիի (Լեոնարդո դի սեր Պիերո դա Վինչի) ամենահայտնի ստեղծագործություններն են՝ «Մոնա Լիզա»,

«Խորհրդավոր ընթրիք»

, «Աստվածամայրը քարանձավում»,

«Կզաքիսով կինը» (ենթադրվում է, որ այն, դա Վինչիի սիրուհու՝  Չեչիլա Գալերինայի դիմանկարն է),

«Քրիստոսի մկրտությունը»,  «Ավետում» և այլ բազմաթիվ ստեղծագործություններ:

Ամբողջ աշխարհին հայտնի քանդակներից և գեղանկարներից բացի, նա մարդկությանը կտակել է բազմաթիվ գիտական ուսումնասիրությունների, նախագծերի, կանխատեսումների 13.000 ձեռագիր, 7000 օրագիր,  որոնց մի մասը վերծանված չէ մինչև օրս:

Պատմաբանների հավաստիացմամբ՝ «Գիտակցության ամենաբարձր աստիճան ունեցող այս հանճարը», զբաղվել է բոլոր հնարավոր գիտություններով՝ մաթեմատիկա, ֆիզիկա, քիմիա, աստղագիտություն, բուսաբանություն, կատարել է մարդու և կենդանիների անատոմիայի և ֆիզիոլոգիայի բազմաթիվ ուսումնասիրություններ:

Դա Վինչին մահացել է 1519 թ.:  «Ազնիվ եղիր ինքդ քեզ հետ և պատասխանիր միայն մեկ հարցի՝ գոնե մեկ բան դու արե՞լ ես մարդկության համար…»,-սրանք էին դա Վինչիի օրագրի  վերջին տողերը…

Լեոնարդո դա Վինչիի ձեռագրերի հիմնական մասը կոդավորված է:  Նա դա արել է մեկ հիմնական նպատակով՝  մարդիկ պետք է աստիճանաբար զարգանան այդ ամենն ընկալելու համար:  Լեոնարդոն գրել է ձախ ձեռքով, աջից ձախ ուղղությամբ, չափազանց փոքր և շրջված տառատեսակներով: Դրանք հնարավոր է ընթերցել բացառապես հայելու օգնությամբ:

Դա Վինչին հաճախ զրուցում էր հանելուկներով: Նրա ամենասիրելի զբաղմունքների թվում էր ռեբուսների ստեղծումն ու ճաշատեսակների հորինումը:  Լեոնարդոյի կողմից ստեղծված բազմաթիվ կերակրատեսակներ առանց բաղադրատոմսի որևէ փոփոխության  մինչև օրս պատրաստում են իտալական բարձրակարգ ռեստորաններում:

Դա Վինչին համոզված էր, որ երկիր մոլորակի վրա իրականում գոյություն չունեն անշունչ առարկաներ: Ցանկացած իր և երևույթ, նույնիսկ մատնահետքերը՝ իրական են և շնչավոր: Ենթադրվում է, որ նրա՝ «Մոնա Լիզա» կտավը, ստեղծվել է իր համոզմունքներն ամրապնդելու և ապացուցելու նպատակով: Հետագայում նրա հիմնական ապացույցը դարձավ նկարի «կենդանի» լինելը. անգամ հարյուրամյակներ անց նկարին նայելիս պարզ է դառնում, որ նկարի հերոսուհու հայացքը հետապնդում է դիտողին:

Ժամանակը և վերականգնման աշխատանքները թողել են իրենց կործանարար ազդեցությունը: Այն, ինչ տեսնում ենք այսօր, զգալիորեն տարբերվում է բնօրինակից: Ժամանակի ընթացքում նկարը որոշակիորեն գունազրկվել է, մի շարք մասեր դարձել են թափանցիկ: Գերժամանակակից տեխնոլոգիաներով կատարված ուսումնասիրությունները ցույց են տալիս, որ մեզ հայտնի դիմանկարի տակ առկա է նաև երեք սկզբնական տարբերակ և ներկա պատկերին հակառակ` Մոնա Լիզան ունեցել է հոնքեր ու թարթիչներ: Ըստ որոշ տվյալների, նկարիչը գրեթե 12 տարի ծախսել է միայն Մոնա Լիզայի շուրթերը նկարելու վրա: Նկարը առաջին անգամ Լեոնարդո Դա Վինչին է ստեղծել ֆոտոնկարի տեսքով, այսինքն՝ նկարին տարբեր մասերից նայելով, քեզ թվում է, թե նկարը քեզ է նայում:

Գիտնականների մի մասը համոզված է, որ Մոնա Լիզայի դիմանկարի տակ հենց Դա Վինչին է թաքնված:

Լեոնարդոն պաշտում էր օգտագործել և խոսել հակադիր հակադրությունների լեզվով: Նա չէր սիրում ավարտել իր ստեղծագործությունները և համարում էր, որ «ավարտել, նշանակում՝ «սպանել»:  Հեղինակը բազմաթիվ գլուխգործոցներ ավարտելուց հետո դրանք ոչնչացրել է ջրով կամ կրակով: Կտավը պահպանելու դեպքում նա գրեթե բոլոր կտավներում, ներկերի հատուկ բաղադրությամբ ստեղծել է  «անվերջության պատուհան»:

Ամստերդամի համալսարանի գիտնականներ, ԱՄՆ-ի և Եվրոպական մի շարք երկրների հոգեբաններ, վերլուծելով Ջոկոնդայի ժպիտը,  եկել են այն եզրակացության, որ ժպիտը պարունակում է 83% երջանկություն, 9% պաշտպանություն, 6% վախ, 2% չարություն:

Լեոնարդո դա Վինչի՝ լեգենդ-գյուտարար

Բացառապես  Լեոնարդո դա Վինչիի շնորհիվ է, որ մարդկությունն այսօր ունի՝ ինքնաթիռ, անկարգել (парашют), ռազմական մեքենա, գնդացիր,  հրձիգ, ատրճանակի օղակաձև կողպեք, ավտոմեքենա, լուսարձակ, շնչող և բարակ թաղանթով ձեռնոցներ, մկրատ, հավի տապակա («գրիլ»)  պատրաստող սարք, մեխանիկական սրճաղաց,  շամփուր,  լուսարձակ, ակվալանգ, ջրասույզի բաճկոն: Նրա ձեռագրերում հայտնաբերվել, ապա կիրառվել են վերը թվարկված իրերի նախագծերն ու պատրաստման եղանակները:

Լեոնարդո դա Վինչի՝ առակագիր

« -Վեր կաց, վեր կաց վերջապես, այ քնկոտ, տես, արևն արդեն 8 ժամ է, ինչ դուրս է եկել, բա այդքան երկար կմնա՞ն անկողնում:  Քեզ եմ ասում, վեր կաց,- դժգոհությամբ տղային արթնացնում է  գյուղացին:

-Հոգնեցրիր, ինչո՞ւ ես աղմկում, ինչո՞ւ ես ստիպում ու դեռ արևի օրինակն էլ աչքս խոթում, – կիսաքնկոտ արտասանում է տղան, -արևի ու իմ հոգսը, գործը նույնը չեն, նա դեռ շատ երկար ճանապարհ ունի անցնելու ու տես, թե որքան աշխատանք: Այ, եթե ես էլ ունենայի նույն քանակությամբ աշխատանք, կարթնանայի արևի հետ…»: